YAZI: EYLEM OKUMUŞ
(GAZETECİ,ORTADOĞU UZMANI VE STRATEJİST)
UMMAN: GÖRÜNMEZ AMA KRİTİK AKTÖR
Ortadoğu’daki krizlerde ve Hürmüz Boğazı’ndaki gerilimlerde medya genellikle İran ve büyük güçlere odaklanıyor. Oysa Umman, görünmez ama kritik bir rol oynuyor. Boğazdaki dengede söz sahibi ülkeler arasında açık bir aktör.
Umman, tarafsız diplomasi ve arabuluculuk geleneğiyle hareket ediyor. Ne İran’ın yanında ne de ABD veya Körfez ülkeleriyle çatışmada yer alıyor. Muskat, tarafların güvenle görüşebileceği bir merkez. Diplomasi kanalları ve güvenli ortam, Umman’ın bölgedeki gücünü ortaya koyuyor. Sessizliğine aldanmayın; krizlerin çözümünde kilit bir köprü işlevi görüyor.
HÜRMÜZ BOĞAZI’NDA ORTAK DENKLEM
Hürmüz Boğazı’nın kontrolü sadece İran’da değil. Kuzey İran, güney Umman’a ait. Deniz yolları ve enerji akışı, her iki kıyının ortak çıkarına bağlı. Tek taraflı hareket imkânsız. Bu, boğazdaki istikrarın sessiz ama sert bir dengeyle sürdüğünü gösteriyor.
Medya saldırılara ve çatışmalara odaklansa da, Umman sahada gerçek gücü elinde tutuyor.
SESSİZ AMA STRATEJİK GÜÇ
Umman sessiz ama stratejik bir güç. Hürmüz ve enerji ticaretinin güvenliğinde kritik rol oynuyor. Tarafsızlık politikası, krizlerde masada bulunmasını sağlıyor. Hürmüz’de tek söz sahibi olmadığını görmek, küresel enerji ve güvenlik açısından hayati; İran tek başına boğazı kapatamaz, tek taraflı müdahale yapamaz.
Umman, diplomatik arabulucu ve coğrafi açıdan denge unsuru olarak krizlerin görünmez ama etkili mimarı.
ABD STRATEJİSİ VE UMMAN FAKTÖRÜ
ABD’nin bölgedeki stratejisi, Umman üzerinden şekillenebilir. Boğazın güney kıyısı, ABD için lojistik ve diplomatik üs işlevi görebilir. ABD, Umman’ın tarafsızlığını bozmadan operasyonları koordine edebilir, İran’a mesaj iletebilir.
Ama Umman çatışmaya dahil olmaz, diplomatik köprü rolünü korur. ABD’nin kullanımı dolaylı ve sınırlı kalır. Gerilim artsa da, Umman’ın sessizliği ve diplomatik rolü krizin tırmanmasını engelliyor. Hem coğrafi hem diplomatik bir güç olarak varlığını sürdürüyor, bölge ve küresel aktörler için denge unsuru olmaya devam ediyor. ABD fırsat yaratabilir, ama Umman’ın tarafsızlığı ve istikrar hedefi korunuyor.
ETİKETLER:
#Umman
#HürmüzBoğazı
#Ortadoğu
#EnerjiGüvenliği
#Jeopolitik
#Diplomasi
#İran
#ABD
#Körfez
#Strateji
