YAZI: BEKİR ATACAN
(GAZETECİ VE DIŞ POLİTİKALAR UZMANI)
UÇURUMUN KENARINDA SİYASET
Uluslararası siyaset çoğu zaman satranca benzetilir. Hesaplı hamleler, soğukkanlı aktörler, gecikmeli sonuçlar… Ama bazı anlar vardır ki bu benzetme çöker. O anlarda oyunu akıl değil, sinirler yönetir. Ve siyaset, satranç tahtasından kalkıp uçurumun kenarına taşınır. Bugün İran ile ABD arasındaki tablo tam olarak bu.
GERİLİMİN BİLİNÇLİ TIRMANDIRILMASI
Taraflar yalnızca sahada değil, müzakere masasında da gerilimi bilinçli biçimde tırmandırıyor. Kararlar erteleniyor, eşik sürekli ileri itiliyor. Bunun adı açık: “brinkmanship”. Yani geri adım attırmak için birlikte felakete ne kadar yaklaşılabileceğini test etmek.
İKİ OLASI SENARYO
Bu oyunun iki muhtemel sonu var.
Birincisi: Süreç tükenmiştir. Geciken karar, yaklaşan kopuşun habercisidir. Ateşkes bu durumda sadece kısa bir mola, savaş ise ertelenmiş bir devamdır.
İkincisi: Taraflar masadan kalkmak istemiyordur. Tam tersine, sınırda kalarak daha fazla taviz koparmaya çalışıyordur. Bu durumda gecikme bir zafiyet değil, bilinçli bir baskı aracıdır.
ATEŞKES UZUYOR, BELİRSİZLİK DERİNLEŞİYOR
Mevcut tablo ikinci ihtimali öne çıkarıyor. Çünkü kritik eşik henüz aşılmış değil. ABD Başkan Yardımcısı’nın İslamabad’a ulaşmamış olması, sürecin kopma noktasına gelmediğini gösteriyor.
Bu da şu anlama geliyor: Ateşkes muhtemelen uzayacak. Ama bu bir çözüm değil—uzatılmış bir belirsizliktir.
DENGE Mİ, KIRILMA MI?
Taraflar barışa ilerlemiyor. Savaştan da vazgeçmiş değiller. Yaptıkları tek şey, o dar ve tehlikeli çizgide dengede kalmaya çalışmak.
Ne var ki bu denge sürdürülebilir değil.
TARİHİN UYARISI
Tarih aynı gerçeği defalarca yazdı: Uçurumun kenarında yürüyebilirsiniz… Ama orada yaşayamazsınız.
#İran #ABD #Ortadoğu #Diplomasi #Ateşkes #Jeopolitik #Uluslararasıİlişkiler #Brinkmanship